Stanisław Szajna "Orzeł"
Stanisław Szajna. fot. archiwum
rodzinne, za www.ipn.gov.pl
Stanisław Szajna ps. "Orzeł", "Jacek", "Stach", "Zemsta", urodził się w 1924 r. w Szuminie na Kresach. Swoją edukację zakończył na sześciu klasach powszechnej szkoły podstawowej. Podczas II Wojny Światowej walczył w szeregach AK przeciwko wojskom hitlerowskim. Brał udział w akcji "Burza". Po zajęciu Kresów przez czerwonoarmistów wyjechał do podkarpackiego Haczowa, w którym otrzymał pracę. Nie porzucił jednak marzeń o niepodległej Polsce, dlatego też zaangażował się w działalność konspiracyjną. Dowodem na to, jest jego wstąpienie w lecie 1945 r. do brzozowskiego oddziału partyzantki. Działał również w oddziale "Straży", gdzie zdobył stopień sierżanta. Jego przełożonym był por. Jan Matejak „Brzeski”. Niestety w kwietniu 1946 r. wpadł w ręce UB. Na szczęście został odbity przez współtowarzyszy. Informacja o udanej akcji partyzantów rozeszła się szerokim echem w całym powiecie, dlatego też UB organizowało szeroko zakrojoną akcję mającą na celu rozbicie organizacji.
Po
zawieszeniu działalności przez „Straż” Szajna wyjechał na Dolny Śląsk. W marcu
1947 r. powrócił jednak na Podkarpacie, gdzie za pośrednictwem Matejaka
poznał ks. Gurgacza. Obaj panowie bardzo się zaprzyjaźnili i to właśnie za
namową kapelana "Orzeł" zdecydował się w 1948 r. wstąpić do
"Żandarmerii", w której nieocenione okazało się jego doświadczenie w
partyzanckiej działalności. Szajna odpowiedzialny był za zapewnienie
bezpieczeństwa księdzu Gurgaczowi oraz za doręczanie mu korespondencji. W momencie
podziału PPAN na 3 grupy Szajna wraz z ks. Gurgaczem trafili do oddziału
dowodzonego przez Stefana Balickiego. Grupa została jednak stosunkowo szybko
rozbita podczas nieudanej próby konfiskaty pieniędzy z banku państwowego w
Krakowie 2 lipca 1949 r. Po pokazowym procesie Szajna wraz ze swoimi
współtowarzyszami został skazany na śmierć. Wyrok wykonano 14 września 1949 r. metodą katyńską (strzał w tył głowy), a ciała pogrzebano na cmentarzu
Rakowickim. Szczątki "Orła" odnaleziono w październiku 2018 r. podczas prac IPN-u.
- www. krakow.ipn.gov.pl
Komentarze
Prześlij komentarz